EN54-4

Yangın algılama ve yangın alârm sistemleri –  Bölüm 4: Güç besleme teçhizatı

Giriş

Bu standard bütün güç besleme teçhizatlarında bulunacak temel fonksiyonlar için hazırlanmıştır. Güç besleme teçhizatının kendi mahfazası olabilir veya EN 54-2’de verilen kontrol ve gösterge teçhizatı gibi diğer yangın algılama ve yangın alârm sistemi teçhizatıyla birlikte yerleştirilmiş olabilir. Bir yangın algılama ve yangın alârm sisteminde birden fazla güç besleme teçhizatı kullanılabilir. 

Kapsam 

Bu standard, binalara monte edilmiş yangın algılama ve yangın alârm sistemlerinde kullanılan güç besleme teçhizatı özellikleri, deney metotlarını ve performans kriterlerini kapsar. 

Atıf yapılan standard ve/veya dokümanlar

Bu standardda ve/veya dokümanda, tarih belirterek veya belirtmeksizin diğer standardlara ve/veya dokümanlara atıf yapılmaktadır. Bu atıflar metin içerisinde uygun yerlerde belirtilmiş ve aşağıda liste hâlinde verilmiştir. Tarih belirtilen atıflarda daha sonra yapılan tadil veya revizyonlar, atıf yapan standardda da ve/veya dokümanda da tadil veya revizyon yapılması şartı ile uygulanır. Atıf yapılan standardın ve/veya dokümanın tarihinin belirtilmemesi hâlinde ilgili standardın ve/veya dokümanın en son baskısı kullanılır. 

Tarifler ve kısaltmalar 

Tarifler

Bu standardın amacı için, aşağıdakilerle birlikte EN 54-1’de verilen tarifler uygulanır. 

Kayma gerilimi

Pile uygulandığında pili tam dolu durumda tutan gerilim. Kayma gerilimi pil imalatçısı tarafından belirtilir. 

Son gerilim

Boşaltılması gereken bir pile uygulanacak, tavsiye edilen en küçük gerilim. Son gerilim pil imalatçısı tarafından belirtilir. 

Kısaltmalar

Bu standardın amacı için, aşağıdaki kısaltmalar uygulanır.

Genel özellikler 

Uygunluk

Bu standarda uygun olması için, deneye tabi tutulmalı ve deneylerin şartlarını sağlamalıdır. 

Güç kaynakları

Bir yangın algılama ve yangın alârm sistemine güç sağlamak için en az iki güç besleme olmalıdır: ana güç beslemesi ve yedek güç beslemesi. Ana güç beslemesi yerel elektrik şebekesinden veya eşdeğer bir sistemden aldığı güçle çalışacak şekilde tasarımlanmalıdır. 

En az bir yedek güç beslemesi şarj edilebilir bir pil olmalıdır. 

Her güç beslemesi kullanılacağı yangın algılama ve yangın alârm sisteminin kısımlarını kendi başına çalıştırabilmelidir. 

Ana güç beslemesi devrede iken pili izlemeyle bağlantılı akımların dışında bu kaynak yangın algılama ve yangın alârm sisteminin öncelikli kaynağı olmalıdır. 

Güç kaynaklarından birinin çalışmaması diğer güç kaynaklarında veya sisteme güç sağlanmasında hataya yol açmamalıdır. 

Fonksiyonlar 

Ana güç kaynağından güç beslenmesi

Ana güç kaynağından çalıştığında

  1. Yedek güç kaynağının durumundan bağımsız olarak imalatçının verilerinde verilen şartlara uygun çalışabilmelidir. Bu çalışma pilin şarj durumuna veya pile bağlantının açık veya kısa devre ile yapılmasını kapsar.
  2. İlâve olarak pil veya piller için gerekli şarj akımı sağlanabilmelidir. 

Yedek güç kaynağından ( pil ) güç beslenmesi

Yedek güç kaynağından çalıştığında g.b.t., ana güç kaynağının durumundan bağımsız olarak imalatçının ilgili verilerinde belirtilen şartlara uygun çalışabilmelidir. 

Pil

  1. Tekrar şarj edilebilir olmalı,
  2. Tam dolu durumda tutulmaya uygun olmalı,
  3. Sabit hâlde kullanım için imâl edilmeli,
  4. Tip kısa gösterimi ve imalat tarihi ile işaretlenmelidir. 

Şarj cihazı

Şarj cihazı,

Pili otomatik olarak şarj edebilecek,

Pilin çevre sıcaklığına ilişkin şarj özelliklerinin pil imalatçısının şartname aralığı içerisinde yer alacağı, şekilde tasarımlanmalı ve değerlendirilmelidir. 

Hatalar

Aşağıdaki hataları tanıyabilme ve sinyal verme kabiliyetine sahip olmalıdır.

Güç besleme teçhizatı,

  1. Ana güç kaynağının kesilmesini müteakip 30 min içerisinde,
  2. Yedek güç kaynağının kesilmesini müteakip 15 min içerisinde,
  3. Pilin son gerilimin 0,9’dan daha küçük bir değere düşmesini müteakip 30 min içerisinde,
  4. Pil şarj cihazının devreden çıkmasını müteakip 15 min içerisinde,

sinyal verebilmelidir. 

Malzemeler, tasarım ve imalat

İmalatçının bildirimi

Tasarım muayene işlemine yardımcı olmak için imalatçı, 

Tasarımın bütün elemanlarının tasarımında kullanılan kurallar dizisine eşlik eden bir kalite yönetim sistemine uygun olarak yapıldığını, 

elemanlarının istenen amaç için seçildiğini ve g.b.t.’nin bulunduğu mahfaza dışındaki çevre gerektirdiği şekilde elemanların çalışmasının beklendiğini  yazılı olarak bildirmelidir. 

Mekanik tasarım 

Mahfazası belgelendirmede tavsiye edilen metoda uygun olarak sağlam bir yapıda olmalıdır. 

Mahfazaya ya da diğer yangın algılama ve yangın alârm sistemi teçhizatıyla bağlantılı mahfazalara yerleştirilmelidir. 

Güç kaynaklarının ayarı ve bağlantısının açılması için elle kontrollere, sigortalara, kalibrasyon elemanlarına v.b. yalnızca bir alet veya anahtarla erişilebilir olmalıdır. 

Bütün elle kontroller, sigortalar, kalibrasyon elemanları ve kablo uçları açık bir şekilde etiketlenmelidir. 

EN 54-2‘nin gerektirdiği mecburi göstergeler ayrı olarak yerleştirilmiş tekrarlanmışsa, bu durumda göstergeler EN 54-2‘nin şartlarını sağlamalıdır.  

Elektrik tasarımı 

Dışarıda kısa devrelerin meydana gelmesi durumunda ısı üretiminden dolayı hiçbir tehlikenin oluşmadığından emin olmak için bütün çıkışlar uygun güç sınırlamalarına sahip olmalıdır.  

Düşük gerilim alternatif akım devrelerini aşırı düşük gerilimli doğru akım devrelerine ayırmak, doğrudan ve dolaylı temasa karşı koruma ve metal kısımların topraklanması için verilen güvenlik özelliklerine sahip olmalıdır. 

Güç besleme ara yüzü

mahfazada bulunan bir k.g.t ile birlikte kullanılması tasarlanıyor ise, bu durumda kısa bir devre veya bir yoldaki kesilmenin diğerini etkilemeyeceği en az iki geçiş yolu için bir ara yüz sağlanmalıdır. 

Belgeler 

Kullanıcı belgeleri

İmâlatçı deneyi yapacak birlikte gönderilmesi gereken montaj ve kullanıcı belgelerini hazırlamalıdır. Bu belgeler en azından aşağıdakileri ihtiva etmelidir 

  1. Teçhizatın genel bir tarifi, 

Aşağıda verilenler dahil sistemin diğer elemanlarıyla mekanik ve elektriksel uygunluğun bir değerlendirmesine imkân tanıyacak, g.b.t.’nin giriş ve çıkışlarının teknik özellikleri (EN 54-1’de belirtildiği gibi): 

  • Tavsiye edilen işlem için güç şartları,
  • Her bir giriş ve çıkış için en büyük ve en küçük elektriksel kapasiteler
  • Geçiş yollarıyla çalışan iletişim parametreleri ile ilgili bilgiler,
  • Sigorta anma değerleri,
  • Kullanım için uygun pillerin tipleri ve en büyük ve en küçük kapasiteleri,
  • Ana güç kaynağı bağlı değilken g.b.t. ile pilden çekilen en büyük akım. 
  1. Aşağıdakiler dahil montaj bilgisi,
    • Çeşitli çevrelerdeki kullanıma uygunluk,
    • Montaj talimatları,

         3) Giriş ve çıkış bağlantıları için talimatlar.

  1. Görevlendirme talimatları
  2. İşletme talimatları,
  3. Bakım bilgisi. 

Tasarım belgeleri

İmalatçı deneyi yapacak kuruluşa ile birlikte gönderilmesi gereken tasarım belgelerini hazırlamalıdır. Bu belgeler çizimleri, parça listelerini, akım diyagramlarını, blok diyagramları ve bu standardın şartlarına uygun olacak derecede fonksiyonel bir tanımı ihtiva etmelidir. 

İşaretleme

Aşağıdaki bilgilerle belirgin bir biçimde işaretlenmelidir 

  1. Bu standardın numarası
  2. İmalatçı veya tedarikçinin adı veya ticari markası,
  3. Tip numarası veya diğer kısa gösterimi,
  4. imalat periyodunu tanımlayan kod veya numara. 

kendi mahfazasına yerleştirilmişse bu durumda en azından a), b) ve c) bu mahfazanın dışına işaretlenmelidir. 

Deneyler 

Genel 

Deney için standard atmosfer şartları

Bir deney metodunda aksi belirtilmedikçe deney, numunenin deney için aşağıdaki şekilde belirtilen standard atmosfer şartlarında kararlı hâle gelmesine imkân tanındıktan sonra yapılmalıdır. 

Sıcaklık ve nem standard atmosfer şartlarının uygulandığı her bir çevre deneyi için büyük ölçüde sabit olmalıdır. 

Montaj ve yönelim

Bir deney metodunda aksi belirtilmedikçe, numune imalatçının gösterdiği şekilde normal montaj araçlarıyla normal yönelimde monte edilmelidir. 

Elektrik bağlantısı

Deney işlemi numunenin çalışır durumda olmasını gerektirirse, bu durumda aksi belirtilmedikçe:

  1. Numune ana şebekeye ve en büyük kapasiteye sahip bir pile bağlanmalıdır.
  2. Bütün giriş ve çıkışların imalatçının belirttiği şekilde uygun kablolara ve teçhizata veya en büyük yüke karşı gelen yardımcı yüklere bağlantıları yapılmalıdır. 

Fonksiyon deneyleri

Deneylerin amacı

Fonksiyon deneylerinin amacı numunenin standarddaki her bir şarta uygunluğunu kontrol etmektir. 

Tam fonksiyon deneyi

Deney, gerilim kombinasyonları ve  deneyin tamamını ihtiva eder.

Çıkış gerilimleri ve deney sonuçları ölçülmeli ve kaydedilmelidir. 

Azaltılmış fonksiyon deneyi

Deney Çıkış gerilimleri ölçülmeli ve deney sonuçları kaydedilmelidir. 

Şartlar 

Deneylerde kaydedilen çıkış gerilimleri ve deney sonuçları imalatçısı tarafından belirtilen ve bu standarddaki şartların aralığının dışında yer almamalıdır. 

Deney 1’deki sıcaklıklar bileşenin imalatçısı tarafından belirtilen en büyük sıcaklıkları aşmamalıdır. 

Şarj cihazının ve yedek güç kaynağının deneyi 

Deney işlemi 

Kurşun asit tipli piller boşaltma akımında pil son gerilimine boşaltılır. Bu eşitliklerde C, pil imalatçısı tarafından verilen pilin anma amper saat kapasitesidir. Pillerin diğer tipleri farklı boşalma akımları gerektirebilir. 

Bu süre boyunca sadece pili şarj etmek için ve yangın algılama ve yangın alârm sisteminin normal çalıştığı durumda çalışması için akım sağlaması temin edilmelidir. 

İşlem tekrarlanır ve boşalma süresi  saat olarak ölçülür. 

Pil Madde gibi bir boşaltma akımında son gerilimine tekrar boşaltılır ve boşalma süresi  saat olarak ölçülür. 

Özellikler

Boşalma süresi, pilin anma kapasitesinden daha az olmamalıdır. 

Çevre deneyleri 

Genel

Çevre deneyleri için bir, iki veya üç numune temin edilebilir. 

Tek numuneyle yapılan deneyler

Çevre deneyi için tek bir numune sağlanmışsa, numune çalışır durumda iken herhangi bir sırada yapılabilen bütün deneylere maruz bırakılmalıdır. 

İki numuneyle yapılan deneyler

Çevre deneyi için iki numune sağlanmışsa, ilk deney numunesi cihaz çalışır durumda iken herhangi bir sırada yapılabilen bütün deneylere ve bu deneyleri müteakip dayanıklılık deneylerinden birine maruz bırakılmalıdır. 

Üç numuneyle yapılan deneyler

Çevre deneyi için üç numune sağlanmışsa, deney numunelerinden biri çalışır durumda iken herhangi bir sırada yapılabilen bütün deneylere, ikinci numune dayanıklılık deneylerinden birine ve üçüncü numune ise diğer dayanıklılık deneyine maruz bırakılmalıdır.  

Fonksiyon deneylerinin seçimi

Deney işlemlerinde gösterildiği gibi her bir çevre deneyinin şartlandırılmasından önce, sonra ve gerektiğinde şartlandırma boyunca bir fonksiyon deneyi yapılmalıdır 

Özellikler

Fonksiyon deneyine maruz bırakıldığında her bir numune şartlarını sağlamalıdır. 

Soğuk 

Deneyin amacı

Deneyin amacı, teçhizatın öngörülen çalışma çevresine uygun düşük ortam sıcaklıklarında doğru çalışma kabiliyetini göstermektir. 

Deney işlemi 

Genel 

Tarif edilen sıcaklıktaki dereceli değişmelerin olduğu deney işlemleri kullanılmalıdır. 

Başlangıç incelemesi

Numune şartlandırmadan önce istenen fonksiyon deneye tabi tutulur. 

Şartlandırma sırasında numunenin durumu

Numune monte edilmeli bağlanmalı ve çalıştırılmalıdır.  

Şartlandırma 

Şiddet derecesi aşağıda verilen şartlandırma uygulanmalıdır; 

Şartlandırma sırasında yapılan ölçmeler

Şartlandırma süresi boyunca çıkış gerilimlerinin şartname sınırları içerisinde yer aldığını kontrol etmek için numune izlenir. Şartlandırma süresinin son saati boyunca numune azaltılmış fonksiyon deneye maruz bırakılır. 

Son ölçmeler

Toparlanma süresinden sonra numune istendiği gibi fonksiyon deneyine tabi tutulur ve hem dışarıdan hem içeriden mekanik hasar için gözle muayene edilir.  

Yaş sıcaklık, kararlı hâl (cihaz çalışır durumdayken) 

Deneyin amacı

Çalışma çevresinde kısa sürelerde meydana gelebilen yüksek bağıl nemde (yoğunlaşma olmadan) teçhizatın doğru çalışabileceğini göstermektir. 

Deney işlemi 

Genel

tarif edilen deney işlemi kullanılmalıdır.

Başlangıç incelemesi

Numune şartlandırmadan önce istenen fonksiyon deneye tabi tutulur. 

Şartlandırma sırasında numunenin durumu

Numune istendiği gibi monte edilmeli ve çalıştırılmalıdır.  

Şartlandırma 

Şiddet derecesi aşağıda verilen şartlandırma uygulanmalıdır; 

Üzerinde su damlaları oluşmasını önlemek için numune şartlandırma sıcaklığında sıcaklık kararlı hâle ulaşıncaya kadar ön şartlandırılır. 

Şartlandırma sırasında yapılan ölçmeler

Şartlandırma süresi boyunca çıkış gerilimlerinin şartname sınırları içerisinde yer aldığını kontrol etmek için numune izlenir. Şartlandırma süresinin son saati boyunca numune azaltılmış fonksiyon deneyine maruz bırakılır. 

Son ölçmeler

Toparlanma süresinden sonra numune fonksiyon deneyine tabi tutulur ve hem dışarıdan hem içeriden mekanik hasar için gözle muayene edilir.  

Darbe (cihaz çalışır durumdayken) 

Deneyin amacı

Deneyin amacı, teçhizatın yüzeyi üzerindeki mekanik darbelere karşı dayanıklılığını göstermektir. Teçhizat normal çalışma şartlarında bu dayanıklılığını sürdürebilmeli ve bu dayanım makul ölçüde teçhizattan beklenmelidir.  

Deney işlemi 

9.7.2.1 Genel

Deney tertibatı ve işlemi uygulanır. 

Başlangıç incelemesi

Numune şartlandırmadan önce fonksiyon deneyine tabi tutulur. 

Şartlandırma sırasında numunenin durumu

Numune istendiği gibi bağlanmalı ve çalıştırılmalıdır.  

Şartlandırma 

Numunenin özel aletler olmaksızın erişilebilen bütün yüzeylerine darbeler uygulanır. 

Bu tip yüzeylerin tamamı için, numunenin çalışmasında muhtemelen zarara veya hasara sebebiyet vereceği düşünülen herhangi bir noktaya/noktalara üç vuruş uygulanmalıdır. 

Bir seri üç vuruş sonucunda ele geçen sonuçların müteakip serileri etkilemediğinden emin olmak için özen gösterilmelidir. 

Şüphe durumunda, kusurlu numune deneyden çıkarılmalı ve sonraki üç vuruş yeni bir numuneye aynı konumda uygulanmalıdır.  

Şartlandırma sırasında yapılan ölçmeler

Şartlandırma süresi boyunca çıkış gerilimlerinin şartname sınırları içerisinde yer aldığını kontrol etmek için numune izlenir ve üç vuruş sonucu elde edilen sonuçların müteakip serileri etkilememesinden emin olunmalıdır. 

Son ölçmeler

Toparlanma süresinden sonra numune istendiği gibi fonksiyon deneyine tabi tutulur ve hem dışarıdan hem içeriden mekanik hasar için gözle muayene edilir.  

Titreşim, sinüs biçimli (cihaz çalışır durumdayken) 

Deneyin amacı

Teçhizatın çalışma çevresine uygun seviyelerde titreşimlere karşı dayanıklılığını göstermektir. 

Deney işlemi 

Genel

deney işlemi kullanılmalıdır. 

Başlangıç incelemesi

Numune şartlandırılmadan önce fonksiyon deneyine tabi tutulur. 

Şartlandırma sırasında numunenin durumu

Numune uygun olarak monte edilmeli ve istendiği gibi bağlanmalı ve çalıştırılmalıdır.  

Şartlandırma 

Numune, bir tanesi numunenin montaj düzlemine dik olan üç düşey eksenin sırasıyla her birinde karşılıklı olarak titreşime maruz bırakılır.  

Şiddet derecesi aşağıda verilen şartlandırma uygulanmalıdır; 

Şartlandırma sırasında yapılan ölçmeler

Şartlandırma süresi boyunca çıkış gerilimlerinin şartname sınırları içerisinde yer aldığını kontrol etmek için numune izlenir. 

Son ölçmeler

Toparlanma süresinden sonra  fonksiyon deneyine tabi tutulur ve hem dışarıdan hem içeriden mekanik hasar için gözle muayene edilir.  

Elektrostatik boşalmalar (cihaz çalışır durumdayken) 

Deneyin amacı

Elektrostatik olarak yüklenmiş bir kişinin teçhizata veya civardaki diğer teçhizata dokunmasıyla ortaya çıkan elektrostatik yüklere teçhizatın dayanma kabiliyetini göstermektir. 

Deney işlemi 

Genel

Lâboratuvarlarda uygulanan tip deneyleri için deney işlemi, edildiği gibi kullanılmalıdır. 

Başlangıç incelemesi

Numune şartlandırmadan önce fonksiyon deneyine tabi tutulur. 

Şartlandırma sırasında numunenin durumu

Numune istendiği gibi monte edilmeli istendiği gibi bağlanmalı ve çalıştırılmalıdır.  

Şartlandırma 

Şiddet derecesi aşağıda verilen şartlandırma uygulanmalıdır; 

Şartlandırma sırasında yapılan ölçmeler

Şartlandırma süresi boyunca çıkış gerilimlerinin şartname sınırları içerisinde yer aldığını kontrol etmek için numune izlenir. 

Son ölçmeler

Toparlanma süresinden sonra numune gibi fonksiyon deneyine tabi tutulur ve hem dışarıdan hem içeriden mekanik hasar için gözle muayene edilir.  

Yayımlanan elektromanyetik parazitler (cihaz çalışır durumdayken) 

Deneyin amacı

Deneyin amacı, taşınabilir radyo alıcıları gibi cihazların ürettiği elektromanyetik alanlara teçhizatın dayanıklılığını göstermektir. 

Deney işlemi 

Genel

deneyleri için verilen işlem kullanılmalıdır. 

Başlangıç incelemesi

Numune şartlandırmadan istenen fonksiyon deneyine tabi tutulur. 

Şartlandırma sırasında numunenin durumu

Numune istendiği gibi sisteme bağlantısı yapılmalı ve çalıştırılmalıdır.  

Şartlandırma 

Şiddet derecesi olarak aşağıda verilen şartlandırma uygulanmalıdır; 

Şartlandırma sırasında yapılan ölçmeler

Şartlandırma süresi boyunca çıkış gerilimlerinin şartname sınırları içerisinde yer aldığını kontrol etmek için numune izlenir. 

Son ölçmeler

Şartlandırmadan sonra numune, fonksiyon deneyine tabi tutulur ve hem dışarıdan hem içeriden mekanik hasar için gözle muayene edilir.  

Gerilim geçişleri - hızlı geçişli patlamalar (cihaz çalışır durumdayken) 

Deneyin amacı

Deneyin amacı, rölelerle, kontaktörlerle, artışa neden olan yüklerin ayarıyla v.b. üretilebilen ve sinyal ve veri devrelerine elektrik akımı iletebilen hızlı düşük enerjili geçişlerin patlamalarına teçhizatın dayanma kabiliyetini göstermektir.  

Başlangıç incelemesi

Numune şartlandırmadan önce istenen fonksiyon deneyine tabi tutulur. 

Şartlandırma sırasında numunenin durumu

Numune istendiği gibi sisteme bağlantısı yapılmalı ve çalıştırılmalıdır.  

Şartlandırma 

Şiddet derecesi aşağıda verilen şartlandırma uygulanmalıdır; 

Bir eşleşmeli/eşleşmesiz ağ üzerinden ve korumalı topraklanmış iletkenle bağlantılı ana güç besleme uçlarına 

Şartlandırma sırasında yapılan ölçmeler

Şartlandırma süresi boyunca çıkış gerilimlerinin şartname sınırları içerisinde yer aldığını kontrol etmek için numune izlenir. 

Son ölçmeler

Toparlanma süresinden sonra  fonksiyon deneyine tabi tutulur ve hem dışarıdan hem içeriden mekanik hasar için gözle muayene edilir.  

Gerilim geçişleri - yavaş yüksek enerjili geçişler (Cihaz çalışır durumdayken) 

Deneyin amacı

Deneyin amacı, geniş kondensatörlü pillerin ayarlanması dahil güç dağıtım sisteminde veya geniş gerilim ağında ayarlamayla veya çevredeki yıldırım çarpmalarından kaynaklanan güç ve sinyal kablolarında meydana gelebilen nispeten yavaş, yüksek enerji geçişlerine teçhizatın dayanma kabiliyetini göstermektir.  

Deney işlemi 

Genel

Deney tertibatı ve işlemi genel olarak standardın sonraki bölümlerinde tarif edildiği gibi olmalıdır. 

Alternatif akımlı ana güç hatları, hem hattan hata ve hem de hattan toprağa eşleşme modlarıyla iç kısma gönderilen geçişlere maruz bırakılmalıdır. En azından 5 darbenin sıfır çaprazlama noktalarının her birinde ve en büyük ve en küçük noktalarda uygulanacağı bu darbeler, ana gerilim dalgasıyla eş zamanlı olmalıdır. Darbeler 5 s başına 1 darbe’lik bir en büyük hızda uygulanabilir, ancak darbelerin çok sık uygulanmasından kaynaklanan herhangi bir arızanın meydana gelmediğinden emin olunması gereklidir ve bu durum çok belirgin değilse arızalı cihazlar deneyden çıkarılmalı ve deney, dakika başına 1’den daha az bir hızda uygulanan darbelerle tekrarlanmalıdır.  

Her bir kutupta en azından 5 darbe, uygun şiddet derecesi için gösterilen gerilim seviyelerinin her birinde uygulanmalıdır. Darbeler 5 s başına 1 darbe olacak şekilde en büyük hızda uygulanabilir, ancak darbelerin çok sık uygulanmasından kaynaklanan herhangi bir arızanın meydana gelmediğinden emin olunması gereklidir ve bu durum çok belirgin değilse arızalı cihazlar deneyden çıkarılmalı ve deney, dakikada 1’den daha az bir hızda uygulanan darbelerle tekrarlanmalıdır.  

Başlangıç incelemesi

Numune şartlandırmadan fonksiyon deneyine tabi tutulur. 

Şartlandırma sırasında numunenin durumu

Numune, imalatçısının montaj talimatlarına uygun olarak düzenlenmeli, bağlantısı yapılmalı ve alıştırılmalıdır. İmalatçısının belirttiği toprak bağlantılarından başka numune ve birbiriyle bağlantılı kablolar toprak kaynağından izole edilmelidir.  

Şartlandırma  

Şiddet derecesi olarak aşağıda verilen şartlandırma uygulanmalıdır; 

Şartlandırma sırasında yapılan ölçmeler

Şartlandırma süresi boyunca çıkış gerilimlerinin şartname sınırları içerisinde yer aldığını kontrol etmek için numune izlenir. 

Son ölçmeler

Şartlandırmadan sonra numune, fonksiyon deneyine tabi tutulur. 

Ana gerilim düşmeleri ve kesilmeleri (cihaz çalışır durumdayken) 

Deneyin amacı

Deneyin amacı, meselâ ana dağılım ağları üzerindeki koruyucu cihazların çalışmasının ve yük ayarlamasının neden olduğu alternatif akım şebekelerindeki kısa süreli düşmelere (azalmalara) ve kesilmelere teçhizatın dayanma kabiliyetini göstermektir.  

Deney işlemi 

Genel

Şu anda kabul edilmiş herhangi bir uluslararası standarda hiçbir atıf yapılamamaktadır.  

Sıfır çaprazlamada başlayan ve biten alternatif akımlı ana gerilimin bir veya daha fazla yarım çevriminin genliğinde gerekli düşmeleri üretebilen bir deney üreteci kullanılmalıdır.  

Numune çalışır durumda olmalı ve şartlandırma boyunca izlenmelidir. 

Besleme gerilimi belirtilen süre için anma değerinden itibaren belirtilen düşme yüzdesinde düşürülmelidir.  

Başlangıç incelemesi

Numune şartlandırmadan önce istenen fonksiyon deneyine tabi tutulur. 

Şartlandırma sırasında numunenin durumu

Numune istendiği gibi monte edilmeli ve istendiği gibi sisteme bağlantısı yapılmalı ve çalıştırılmalıdır.  

Şartlandırma sırasında yapılan ölçmeler

Şartlandırma süresi boyunca çıkış gerilimlerinin şartname sınırları içerisinde yer aldığını kontrol etmek için numune izlenir. 

Son ölçme

Şartlandırmadan sonra numune, istendiği gibi fonksiyon deneyine tabi tutulur. 

Yaş sıcaklık, kararlı hâl (cihazın dayanıklılık deneyi ) 

Deneyin amacı

Deneyin amacı, çalışma ortamında (mesela absorpsiyondan kaynaklanan elektriksel özelliklerdeki eğişmeler, nem ihtiva eden kimyasal reaksiyonlar, galvanik korozyon) teçhizatın nemin uzun süreli etkisine mukavemet kabiliyetini göstermektir. 

Deney işlemi 

Başlangıç incelemesi

Numune şartlandırılmadan önce fonksiyon deneyine tabi tutulur. 

Şartlandırma sırasında numunenin durumu

Numune istendiği gibi monte edilmelidir. Numuneye şartlandırma boyunca güç verilmemelidir.  

Şartlandırma 

Şiddet derecesi olarak aşağıda verilen şartlandırma uygulanmalıdır; 

Son ölçmeler

Şartlandırmadan sonra numune, istendiği gibi fonksiyon deneyine tabi tutulur ve hem dışarıdan hem içeriden mekanik hasar için gözle muayene edilir.  

Titreşim, sinüs biçimli (cihazın dayanıklılığı) 

Deneyin amacı

Deneyin amacı, teçhizatın çalışma ortamına uygun seviyelerde titreşimin uzun süreli etkilerine karşı dayanma kabiliyetini göstermektir. 

Deney işlemi 

Genel

Tarif edilen deney işlemi kullanılır.

 Numunenin her bir eksende çalışır durumdaki deney şartlarına ve müteakip olarak dayanıklılık deneyi şartlandırmasına tabi tutulması için titreşim dayanıklılık deneyi çalışır durumdaki titreşim deneyi ile birleştirilebilir. 

Başlangıç incelemesi

Numune şartlandırmadan önce istenen fonksiyon deneyine tabi tutulur. 

Şartlandırma sırasında numunenin durumu

Numune uygun olarak monte edilmelidir. Numuneye şartlandırma boyunca güç verilmemelidir.  

Şartlandırma 

Numunenin montaj düzlemine bir tanesi dik olan üç düşey eksenin sırasıyla her birinde karşılıklı olarak numune titreşime maruz bırakılır.  

Son ölçme

Şartlandırma süresinden sonra numune gibi fonksiyon deneyine tabi tutulur ve hem dışarıdan hem içeriden mekanik hasar için gözle muayene edilir.